Aanpak van Zorgfraude in Gemeenten

Programma

DAG I

Zorgfraude in kaart gebracht

• Inzicht in het zorgsysteem
• Het belang van duidelijke regelgeving
• Uitspraken zorgfraudezaken
• Actuele trends op het gebied van zorgfraude
• Signalen om alert op te zijn
• De kwetsbare positie van de cliënt
• Ondermijning in de zorg
• De rol van vastgoed in de zorg
• Het belang van goede/betere samenwerking tussen instanties
• Zorgfraude opsporen met openbare bronnen
• Zelf onderzoek doen via open bronnen
• Ontrafelen van een zorgfraudezaak op basis van openbare bronnen

OPDRACHT 1
Bedenk hoe u zou kunnen frauderen in de zorg. Waar ziet u mogelijkheden?

OPDRACHT 2
Op zoek naar red flags

OPDRACHT 3
Bedenk hoe u zorgfraude zou willen aanpakken

• Welke mogelijkheden ziet u?
• Welke rol heeft u?
• Wat heeft u nodig om die rol beter te kunnen vervullen?

Gezamenlijk worden de kwetsbaarheden en mogelijke oplossingen besproken.

DAG II
Inzicht in de besteding van zorggelden – inzicht in jaarrekeningen en bedrijfsstructuren van zorgbedrijven

• Waarop moet u letten bij het lezen van een jaarrekening van een zorgbedrijf?
• Op welke red flags moet u aanslaan? Hoe herkent u deze en wat zijn de valkuilen hierbij?
• Inzicht in de inrichting van bedrijfsstructuren en de invloed hiervan op de geldstromen
• Welke cijfers van de jaarrekening/jaarverantwoording zijn van belang?
• Hoe kunt u deze cijfers als aanknopingspunten van uw onderzoek verder gebruiken?
• Hoe kunt u de zorgdataset inzetten bij de aanpak van zorgfraude en met welke haken en ogen moet u hierbij rekening houden?

PRAKTISCH AAN DE SLAG
Aan de hand van concrete cases gaat u de onderzoekstechnieken in praktijk brengen. U leert waarop u moet letten en hoe u de cijfers moet interpreteren. De trainer laat zien welke informatie u uit uw onderzoek kunt halen; dit om uiteindelijk de juiste vragen te kunnen stellen en om zo meer zicht te krijgen op de bedrijfsvoering van zorgbedrijven.

DAG III
Toepassing van de Wet Bibob ter voorkoming van zorgfraude

• De wet Bibob praktisch en juridisch uitgelegd
• Bibob onderwerpen in relatie tot zorgfraude, zoals: grondbeginselen, beoordelingscriteria, doen van eigen onderzoek, snelle data applicaties, aanbestedingen, contractering, vergunningen, subsidies, werkproces, vragenlijsten, geheimhouding en privacy aspecten
• Het zorgproces binnen uw gemeente zo efficiënt mogelijk inrichten om de Wet Bibob op zorginstellingen te kunnen toepassen
• Inzicht in en overzicht van de nieuwe mogelijkheden om de Wet Bibob toe te passen bij zorgfraude
• Wat kan (nog steeds) niet? Er zijn wel oplossingen voor!

OPDRACHT I
Hoe verkrijgt u een beeld of – en zo ja in welke vorm en aantallen – zorgfraude binnen uw gemeente voorkomt?

OPDRACHT II
Hoe kunt u niet-integere zorgaanbieders aan de voorkant weren?

• Zorgfraude herkennen
• Actie ondernemen aan de voorkant, maar ook op bestaande zorgaanbieders!
• Inzicht in de zorgwetten en het toezicht daarop
• Fraudesignalen kennen en herkennen
• Hoe kan de Wet Bibob helpen in de aanpak van zorgfraude?
• Hoe kunt u dit proces in de organisatie doorvoeren?

DAG IV
Contracteren van integere zorgaanbieders, weren van malafide zorgondernemers en bewaken van de zorgkwaliteit

• Welke middelen en bronnen zijn voorhanden om een zorgaanbieder, voorafgaand aan het sluiten van een overeenkomst, succesvol te screenen?
• Hoe kan de verkregen informatie worden geïnterpreteerd en op waarde beoordeeld?
• Hoe kunt u voorkomen dat u overeenkomsten sluit met zorgaanbieders die niet integer zijn?
• Het belang om tijdens de voorbereiding van de inkoopprocedure aandacht te hebben voor zorgfraude en integriteit
• Wat kunt u als gemeente met de verzamelde informatie, op basis van screening, doen?
• Welke uitsluitingsgronden en geschiktheidseisen kunt u stellen om niet-integere zorgaanbieders te weren?
• Samenwerken en informatie uitwisselen met verschillende gemeentelijke afdelingen
• Het zorgcontract: eenduidige afspraken, afspraken over winstmaxima, integriteit, naleving van kwaliteitseisen, medewerkingsplicht zorgaanbieder, sancties (opzegging, ontbinding, boete, terugvordering)
• Inkopen en aanbieders in het sociaal domein

OPDRACHT I
Werk concrete uitsluitingsgronden en geschiktheidseisen uit die u morgen al kunt gebruiken in inkoopdocumenten

OPDRACHT II
Werk een contractuele bepaling voor winstmaximalisatie uit die u per direct kunt gebruiken in overeenkomsten

DAG V
De toezichthouder rechtmatigheid WMO/Jeugdwet

• Het landelijk zorglandschap
• Samenloop financieringsvormen en zorgwetgeving
• Geld- en informatiestromen binnen de gemeente
• Wet- en regelgeving WMO 2015 en Jeugdwet
• Overige relevante wet- en regelgeving (onder meer AVG, Wbsrz)
• Externe ketenpartners
• Belangrijke pijlers: toezien, toezicht en handhaving bij niet-naleving
• Positionering, rol en bevoegdheden toezichthouder rechtmatigheid WMO en Jeugdwet
• Samenwerking tussen stakeholders binnen de gemeente (wie doet wat?)
• Vormen van zorgfraude
• Wie kan frauderen en hoe doet men dat?
• Casuïstiek
• Juridische aspecten bij terugvordering
• Inzet strafrecht
• Stappenplan rechtmatigheidsonderzoek WMO en Jeugdwet
• Jurisprudentie
• Nuttige open bronnen

OPDRACHT I
Lees, voorafgaand aan de training, de verordening en beleidsregels WMO en Jeugdwet van de gemeente waarin u woont of waarvoor u werkt, en beantwoordt voor uzelf de volgende vragen:

• Waar ziet u mogelijkheden in het voorkomen van fraude?
• Mist u iets of valt u iets op in het gemeentelijk beleid?

OPDRACHT II
Wanneer is er sprake van onrechtmatigheid en wanneer is het fraude?

OPDRACHT III
Wat is het verschil tussen toezien, toezicht en handhaving?

Docent(en)

Uw docenten/trainers zijn ervaren en gedreven professionals met een schat aan specialistische kennis en onderzoeks- en praktijkervaring in het voorkomen en de aanpak van zorgfraude.

Uw hoofddocent/trainer is:

Judith Spanjers
Judith Spanjers is expert zorgfraude en als freelance journalist en onderzoeker onder andere verbonden aan het platform Follow the Money. Judith doet al meer dan negen jaar onderzoek naar zorgfraude in het sociaal domein (WMO/Jeugdzorg), de WLZ en forensische zorg. Onder andere in samenwerking met hoogleraren heeft ze tevens diepgravend onderzoek gedaan naar de jaarrekeningen van zorgbedrijven en naar de regelgeving van het zorgsysteem. Ze heeft ook uitgebreid onderzoek gedaan naar de kwaliteit van de zorg. Haar onderzoeken leverden in de afgelopen jaren meer dan 400 kamervragen en meerdere kamer- en raadsdebatten op!

Uw co-docenten/trainers zijn:

Siem Eikelenboom
Siem Eikelenboom is onderzoeksjournalist en verbonden (geweest) aan onder andere Follow the Money, Het Financieele Dagblad, Zembla en NOVA. Siem heeft veel prijzen op zijn naam staan, zoals de Pulitzer prijs voor de Panama Papers. Hij is tevens als parttime docent verbonden aan de Universiteit van Amsterdam (UvA). Siem heeft veel onderzoek gedaan naar jaarrekeningen en bedrijfsstructuren in het kader van het opsporen van (zorg)fraude.

Mr. Dr. Tim Robbe MPA
Tim Robbe is advocaat en mede-eigenaar van Victor Advocaten en Adviseurs. Victor Advocaten is het meest toonaangevende advocatenkantoor in het sociaal domein. Zij adviseren aan en procederen voor gemeentes en zorgorganisaties en zijn mede-opsteller van de contractstandaarden WMO 2015 en Jeugdhulp. Tim is tevens als onderzoeker verbonden aan de Universiteit Leiden en als universitair docent aan de VU Law Academy. Tim kent alle problemen waar gemeentes mee worstelen!

Frank Rovers
Frank Rovers is werkzaam geweest bij de Politie, Justitie, de Rechtbank en de Gemeente Maastricht. Hij ondersteunt gemeentes en provincies bij de geïntegreerde aanpak van criminaliteit met als specialisatie de toepassing van de Wet Bibob. Binnen de Wet Bibob verzorgt hij alle facetten die daarmee te maken hebben, van 0-meting, beleidsadvisering, implementatie, opmaak vragenlijsten, casuïstieke beoordelingen en trainingen tot borging van het Bibob-proces in een handige Bibob-applicatie. Frank is de grondlegger van de RIEC's in Nederland en tevens co-auteur van de Bibob-gids.

Gerrie van Gent
Gerrie van Gent is sinds 2001 werkzaam in het sociaal domein op het thema preventie en aanpak van fraude. De afgelopen 10 jaar houdt zij zich bezig met het voorkomen en bestrijden van zorgfraude. Gerrie is momenteel werkzaam als specialist zorgfraude bij een grote gemeente. Daarnaast coacht zij toezichthouders WMO en Jeugdwet van andere gemeenten, verzorgt zij trainingen en adviseert zij gemeenten op het thema rechtmatige zorg.